เพื่อให้อาหารแห้ง (dried food) ซึ่งผ่านการทำแห้ง (dryhydration) ซึ่งอาจมีลักษณะเป็นผง เป็นก้อนหรือเป็นชิ้น มีwater activityน้อนกว่า 0.6

คุณสมบัติของบรรจุภัณฑ์สำหรับอาหารแห้ง

1.สามารถป้องกันความชื้น(moisture barier) บรรจุภัณฑ์สำหรับอาหารแห้งจะต้องป้องกันการดูดกลับความชื้น (water vapor transmission rate) ต่ำ ซึ่งค่านี้ ขึ้นอยู่กับชนิดและคุณภาพ ตลอดจนความหนาของวัสดุที่ใช้ในการผลิตบรรจุภัณฑ์
อาหารแห้งมีส่วนประกอบที่ดูดน้ำได้ดี (hydroscopic) เช่น น้ำตาล โดยฌแพาะน้ำตาลฟรักโตส (fructose) ความชื้นจะเป็นเหตุสำคัญให้อาหารแห้งเน่าเสีย (food spoilage) ต่อไปนี้

• ทางกายภาพ เช่น การเกาะกันเป็นก้อนสำหรับอาหารผงทำให้ไม่สามารถไหลได้อย่างเป็นอิสระ การเยิ้มของน้ำตาล
• ทางเคมี เช่น การเกิดกลิ่นหืน (rancidity) เพราะเป็นสาเหตุเริ่มต้นของการเกิดปฏิกิริยาhydrolysis  ทำให้ไตรกรีเซอไรด์ ในโมเลกุลของน้ำมันและไขมัน แตกตัวเป็นกรดไขมันอิสระ โดยเฉพาะกรดไขมันที่ไม่อิ่มตัว ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของการเกิดปฏิกิริยา rapid oxidation
• ทางจุลินทรีย์ น้ำที่ดูดกลับไปในอาหารทำให้ค่า water activity ซึ่งค่าจุลินทรีย์แต่ละประเภท จะมีค่า water activity ต่ำสุดที่จะเจริญได้ (minimum water activity) แตกต่างกัน แต่โดยทั่วไปแล้ว หากลดค่า water activity ให้ต่ำกว่า 0.6จะไม่มีจุลินทรีย์ใดสามารถเติบโตได้

2.สามารถป้องกันอากาศ อากาศโดยเฉพาะออกซิเจน เป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดปฎิกิริยาทางเคมี เช่น lipid oxidation ซึ่งทำให้อาหารเกิดกลิ่นหืน และยังเป็นผลให้อาหารสูญเสียคุณค่าทางโภชนาการ โดยเฉพาะกรดไขมันที่จำเป็น (essential fatty acid) บรรจุภัณฑ์อาหารแห้งที่ดี จะต้องสามารถป้องกันก๊าซออกซิเจน จากสภาวะอากาศรอบๆผ่านเข้าไปในภาชนะบรรจุ นอกจากนี้อาจใช้สารดูดซับออกซิเจน (oxygen absorber) เพื่อช่วยดูดซับออกซิเจนที่มีอยู่แล้วในบรรจุภัณฑ์ก่อนปิดผนึก และจะซึมผ่านบรรจุภัณฑ์ระหว่างการเก็บรักษา

3.มีความทนทานต่อการกดหรือการกระแทก บรรจุภัณฑ์อาหารแห้งที่ดีจะต้องทนต่อการกด การกระแทกได้ดี ทั้งนี้เนื่องจากเนื้ออาหารแห้งมักแข็ง เปราะ แตกง่าย และมีส่วนแหลมคมสามารถทิ่มทงภาชนะบรรจุได้

วัสดุบรรจุภัณฑ์สำหรับอาหารแห้ง

วัสดุบรรจุภัณฑ์ (packaging material) ที่เหมาะสมสำหรับอาหารแห้งได้แก่

• โลหะ เช่น แผ่นเปลวอลูมิเนียม กระป๋องโลหะ
• พลาสติก เช่น PET
• แก้ว

ที่มา : http://www.foodnetworksolution.com/vocab/word/1598

ท่านสามารถดูข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับบรรจุภัณฑ์ของเราได้ที่ http://www.worldpack.co.th/package.php

คลื่น"ไมโครเวฟ"กับสารตกค้าง บรรจุภัณฑ์ที่ใช้ ต้องไม่มองข้าม

วันพฤหัสบดี ที่ 18 พฤศจิกายน 2553 เวลา 0:00 น.

ประเภทของพลาสติกย่อยสลายได้โดยทั่วไป เราสามารถแบ่งกลไกการย่อยสลายของพลาสติกเป็น 4 ประเภทใหญ่ๆ คือ

การย่อยสลายได้โดยแสง (Photodegradation) การย่อยสลายโดยแสงมักเกิดจากการเติมสารเติมแต่งที่มีความว่องไวต่อแสงลงในพลาสติกหรือสังเคราะห์โคพอลิเมอร์ให้มีหมู่ฟังก์ชันหรือพันธะเคมีที่ไม่แข็งแรง แตกหักง่ายภายใต้รังสี (UV) เช่น หมู่คีโตน (Ketone group) อยู่ในโครงสร้าง เมื่อสารหรือหมู่ฟังก์ชันดังกล่าวสัมผัสกับรังสียูวีจะเกิดการแตกของพันธะกลายเป็นอนุมูลอิสระ (Free radical) ซึ่งไม่เสถียร จึงเข้าทำปฏิกิริยาต่ออย่างรวดเร็วที่พันธะเคมีบนตำแหน่งคาร์บอนในสายโซ่พอลิเมอร์ ทำให้เกิดการขาดของสายโซ่ แต่การย่อยสลายนี้จะไม่เกิดขึ้นภายในบ่อฝังกลบขยะ กองคอมโพสท์ หรือสภาวะแวดล้อมอื่นที่มืด หรือแม้กระทั่งชิ้นพลาสติกที่มีการด้วยหมึกที่หนามากบนพื้นผิว เนื่องจากพลาสติกจะไม่ได้สัมผัสกับรังสียูวีโดยตรง

การย่อยสลายทางกล (Mechanical Degradation) โดยการให้แรงกระทำแก่ชิ้นพลาสติกทำให้ชิ้นส่วนพลาสติกแตกออกเป็นชิ้น ซึ่งเป็นวิธีการที่ใช้โดยทั่วไปในการทำให้พลาสติกแตกเป็นชิ้นเล็กๆ

การย่อยสลายผ่านปฏิกิริยาออกซิเดชัน (Oxidative Degradation) การย่อยสลายผ่าน)ฏิกิริยาออกซิเดชันของพลาสติก เป็นปฏิกิริยาการเติมออกซิเจนลงในโมเลกุลของพอลิเมอร์ซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้เองในธรรมชาติอย่างช้าๆ โดยมีออกซิเจน และความร้อน แสงยูวี หรือแรงทางกลเป็นปัจจัยสำคัญ เกิดเป็นสารประกอบไฮโดรเปอร์ออกไซด์ (hydroperoxide, ROOH) ในพลาสติกที่ไม่มีการเติม สารเติมแต่งที่ทำหน้าที่เพิ่มความเสถียร (stabilizing additive) แสงและความร้อนจะทำให้ ROOH แตกตัวกลายเป็นอนุมูลอิสระ RO และ OH) ที่ไม่เสถียรและเข้าทำปฏิกิริยาต่อที่พันธะเคมีบนตำแหน่งคาร์บอนในสายโซ่พอลิเมอร์ ทำให้เกิดการแตกหักและสูญเสียสมบัติเชิงกลอย่างรวดเร็ว แต่ด้วยเทคโนโลยีการผลิตที่ได้รับการวิจัยและพัฒนาขึ้นในปัจจุบันทำให้พอลิโอเลฟินเกิดการย่อยสลายผ่านปฏิกิริยาออกซิเดชันกับออกซิเจนได้เร็วขึ้นภายในช่วงเวลาที่กำหนด โดยการเติมสารเติมแต่งที่เป็นเกลือของโลหะทรานสิชัน ซึ่งทำหน้าที่คะตะลิสต์เร่งการแตกตัวของสารประกอบไฮโดรเปอร์ออกไซด์ (Hydroperoxpide, ROOH) เป็นอนุมูลอิสระ (Free radical) ทำให้สายโซ่พอลิเมอร์เกิดการแตกหักและสูญเสียสมบัติเชิงกลรวดเร็วยิ่งขึ้น

การย่อยสลายผ่านปฏิกิริยาไฮโดรไลซิส (Hydrolytic Degradation) การย่อยสลายของพอลิเมอร์ที่มีหมู่เอสเทอร์ หรือเอไมด์ เช่น แป้ง พอลิเอสเทอร์ พอลิแอนไฮดรายด์ พอลิคาร์บอเนต และพอลิยูริเทน ผ่านปฏิกิริยาก่อให้เกิดการแตกหักของสายโซ่พอลิเมอร์ ปฏิกิริยาไฮโดรไลซิสที่เกิดขึ้น โดยทั่วไปแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ ประเภทที่ใช้คะตะลิสต์ (Catalytic hydrolysis) และไม่ใช้คะตะลิสต์ (Non-Catalytic Hydrolysis) ซึ่งประเภทแรกยังแบ่งออกได้เป็น 2 แบบคือ แบบที่ใช้คะตะลิสต์จากภายนอกโมเลกุลของพอลิเมอร์เร่งให้เกิดการย่อยสลาย (External Catalytic Degradation) และแบบที่ใช้คะตะลิสต์จากจากภายในโมเลกุลของพอลิเมอร์เองในการเร่งให้เกิดการย่อยสลาย (Internal catalytic degradation) โดยคะตะลิสต์จากภายนอกมี 2 ชนิด คือ คะตะลิสต์ที่เป็นเอนไซม์ต่างๆ (Enzyme) เช่น Depolymerase lipase esterase และ glycohydrolase ในกรณีนี้จัดเป็นการย่อยสลายทางชีวภาพ และคะตะลิสต์ที่ไม่ใช่เอนไซม์ (Non-enzyme) เช่น โลหะแอลคาไลด์ (alkaline metal) เบส (base) และกรด(acid) ที่มีอยู่ในสภาวะแวดล้อมในธรรมชาติ ในกรณีนี้จัดเป็นการย่อยสลายทางเคมี สำหรับปฏิกิริยาไฮโดรไลซิสแบบที่ใช้คะตะลิสต์จากภายในโมเลกุลของพอลิเมอร์นั้นใช้หมู่คาร์บอกซิล (Carboxyl Group) ของหมู่เอสเทอร์ หรือเอไมด์บริเวณปลายของสายโซ่พอลิเมอร์ในการเร่งปฏิกิริยาการย่อยสลายผ่าปฏิกิริยาไฮโดรไลซิส

การย่อยสลายทางชีวภาพ (Biodegradation) การย่อยสลายของพอลิเมอร์จากการทำงานของจุลินทรีย์โดยทั่วไปมีกระบวนการ 2 ขั้นตอน เนื่องจากขนาดของสายพอลิเมอร์ยังมีขนาดใหญ่และไม่ละลายน้ำ ในขั้นตอนแรกของของการย่อยสลายจึงเกิดขึ้นภายนอกเซลล์โดยการปลดปล่อยเอ็นไซม์ของจุลินทรีย์ซึ่งเกิดได้ทั้งทั้งแบบใช้ endo-enzyme หรือ เอนไซม์ที่ทำใหเกิดการแตกตัวของพันธะภายในสายโซ่พอลิเมอร์อย่างไม่เป็นระเบียบ และแบบ exo-enzyme หรือเอนไซม์ที่ทำให้เกิดการแตกหักของพันธะทีละหน่วยจากหน่วยซ้ำที่เล็กที่สุดที่อยู่ด้านปลายของสายโซ่พอลิเมอร์ เมื่อพอลิเมอร์แตกตัวจนมีขนาดเล็กพอจะแพร่ผ่านผนังเซลล์เข้าไปในเซลล์ และเกิดการย่อยสลายต่อในขั้นตอนที่ 2 ได้ผลิตภัณฑ์ในขั้นตอนสุดท้าย (ultimate biodegradation) คือ พลังงาน และสารประกอบขนาดเล็กที่เสถียรในธรรมชาติ (Mineralization) เช่น แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ แก๊สมีเทน น้ำ เกลือ แร่ธาตุต่างๆ และมวลชีวภาพ 

(biomass)*มวลชีวภาพ
หมายถึง มวลรวมของสสารที่เกิดขึ้นจากกระบวนการในการดำรงชีวิตและเติบโตของสิ่งมีชีวิต ซึ่งรวมถึงพืช สัตว์ และจุลินทรีย์

นอกจากนี้ยังพบว่า มีการใช้คำว่า พลาสติกย่อยสลายได้ในสภาวะแวดล้อมธรรมชาติ (Environmentally Degradable Plastics, EDP) ซึ่งหมายถึง พลาสติกที่สามารถเกิดการเปลี่ยนแปลงสมบัติเนื่องจากปัจจัยต่างๆ ในสภาวะแวดล้อม เช่น กรด ด่าง น้ำ และออกซิเจนในธรรมชาติ แสงจากดวงอาทิตย์ แรงเค้นจากการกระทบของเม็ดฝนและแรงลม หรือจากเอนไซม์ของจุลินทรีย์ ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางเคมี กลายเป็นสารที่ถูกดูดซึม และย่อยสลายต่อได้อย่างสมบูรณ์โดยจุลินทรีย์ได้แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ น้ำ สารอนินทรีย์ และมวลชีวภาพ เป็นผลิตภัณฑ์ขั้นสุดท้าย โดยการย่อยสลายและการดูดซึมนี้ต้องเกิดขึ้นได้รวดเร็วเพียงพอที่จะไม่ทำให้เกิดการสะสมในสภาวะแวดล้อม และคำว่า พลาสติกที่เป็นมิตรต่อสภาวะแวดล้อม (Environmental Friendly Plastics) หรือ พลาสติกสีเขียว (Green Plastics) หมายถึง พลาสติกที่ทำให้ภาระในการจัดการขยะลดลง และส่งผลกระทบโดยรวมต่อสภาวะแวดล้อมน้อยกว่าพลาสติกที่ใช้กันอยู่ทั่วไปในปัจจุบัน

ผลิตภัณฑ์พลาสติกที่มีการใช้งานกันอยู่นั้น เกือบทั้งหมดจะใช้วัตถุดิบที่มีจากผลพลอยได้ของการกลั่นปิโตรเลียม เช่น น้ำมันดิบ ก๊าซธรรมชาติ แนพธา ซึ่งวัตถุดิบที่ใช้แล้วหมดไป นอกจากนี้ ผลิตภัณฑ์พลาสติกประเภทนี้ยังเป็นสิ่งก่อให้เกิดผลกระทบต่อสภาวะแวดล้อม ไม่ว่าจะเป็นกระบวนการผลิตหรือวิธีการกำจัด จากคุณสมบัติดังกล่าวส่งผลให้ผลิตภัณฑ์พลาสติกกำลังเป็นที่ต้องการของตลาด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มประเทศที่พัฒนาแล้ว เช่นในยุโรป หรืออเมริกา ซึ่งในปัจจุบันหันมาใช้ผลิตภัณฑ์พลาสติกที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น และมีปริมาณการใช้งานเพิ่มขึ้นทุกๆ ปี พลาสติกชีวภาพสามารถนำไปใช้งานได้หลากหลายประเภทเช่นเดียวกับพลาสติกจากปิโตรเคมีผลิตภัณฑ์จากพลาสติกชีวภาพส่วนใหญ่ถูกใช้ในงานที่เน้นคุณสมบัติการย่อย สลายได้ เช่น ถุงขยะสำหรับเก็บใบไม้ แผ่นฟิล์มเพื่อการเกษตร กระถางต้นไม้ การใช้งานด้านบรรจุภัณฑ์ โดยมีตัวอย่างผลิตภัณฑ์ในระดับสากลที่ได้มีการผลิตผลิตภัณฑ์ออกสู่ท้องตลาด แล้ว

ผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ในอนาคต คือ ผลิตภัณฑ์ที่ผลิตขึ้นจากนโยบายการรักษาสภาพแวดล้อม โดยพลาสติกชีวภาพนั้นเป็นนวัตกรรมใหม่ของอุตสาหกรรมพลาสติกที่เป็นมิตรกับ สภาพสิ่งแวดล้อม ที่มีคุณสมบัติการใช้งานเหมือนพลาสติกทั่วๆ ไป แต่มีจุดเด่นตรงที่ เป็นพลาสติกที่สามารถถูกย่อยสลายได้ด้วยกระบวนการทางชีวภาพ หรือถูกหมักเป็นปุ๋ยได้ในสภาวะที่เหมาะสม โดยมีระบบการย่อยสลายที่คล้ายคลึงกับการย่อยสลายในธรรมชาติและสามารถนำไปใช้ ทดแทนผลิตภัณฑ์พลาสติกที่ผลิตจากปิโตรเคมี การผลิตพลาสติกชีวภาพให้ความสำคัญในเรื่องของแหล่งวัตถุดิบที่สามารถปลูกทด แทนได้ เช่นพืชผลทางการเกษตร อาทิ มันสำปะหลัง อ้อย ฯลฯ ในปัจจุบัน พบว่า เทคโนโลยีที่ใช้ในการผลิตพลาสติกชีวภาพตั้งแต่ต้นน้ำถึงกลางน้ำจะเริ่มต้น ตั้งแต่การใช้เทคโนโลยีชีวภาพเพื่อเปลี่ยนวัตถุดิบแป้งให้เป็นน้ำตาลและโมโนเมอร์ จนถึงกระบวนการสังเคราะห์ โพลิเมอร์จากโมโนเมอร์สำหรับเทคโนโลยีปลายน้ำจะเป็นกระบวนการคอมพาวดิ้ง (compounding) โดยการเติมโพลิเมอร์ชนิดอื่นหรือ การเติมสารเติมแต่ง เพื่อปรับปรุงคุณสมบัติพลาสติกชีวภาพหรือลดต้นทุน รวมถึงการขึ้นรูปผลิตภัณฑ์ (processing) พลาสติกชีวภาพนั้นมีศักยภาพพอที่จะนำไปพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์อะไรได้และแม้ว่า ญี่ปุ่นและประเทศกลุ่มอุตสาหกรรมชั้นนำของโลกได้ก้าวนำหน้าไทยในเรื่องของ การพัฒนาพลาสติกชีวภาพ แต่สิ่งที่น่าจะเป็นข้อได้เปรียบของไทยก็คือ การมีวัตถุดิบชีวภาพที่หลากหลายโดยเฉพาะอย่างยิ่ง “มันสำปะหลัง” ซึ่งสามารถนำมาใช้เป็นวัตถุดิบต้นน้ำของพลาสติกชีวภาพได้และมีปริมาณเกินต่อ ความต้องการบริโภคอยู่เป็นจำนวนมาก ดังนั้น ความสามารถในการพัฒนาเทคโนโลยีบนพื้นฐานที่ใช้วัตถุดิบภายในประเทศทั้งหมดจะ เป็นการส่งเสริมให้ผลผลิตทางการเกษตรมีราคาดีและยังเป็นการช่วงเกษตรได้อีก ทางหนึ่งด้วย พลาสติกนั้นเป็นวัสดุที่ถูกนำมาใช้กันอย่างกว้างขวาง ด้วยคุณสมบัติในเรื่อง น้ำหนักที่เบา มีราคาถูก ทนต่อความชื้น และยังสามารถนำไปเป็นวัตถุดิบสำหรับการผลิตเป็นผลิตภัณฑ์ชนิดอื่นๆ ได้อีก จากข้อมูลการใช้พลาสติกทั่วโลก พบว่ามีอัตราการเติบโตสูงมาก ดังเห็นได้จากปริมาณการผลิตพลาสติกโดยรวมทั่วโลกนั้นเพิ่มขึ้นทุกปี โดยเฉลี่ยแล้ว พบว่าปริมาณการผลิตพลาสติกมีอัตราการเติบโตเพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยต่อปีราวร้อย ละ 5 ในระหว่างปี ค.ศ. 1985 - ค.ศ. 2000 และคาดว่าความต้องการบริโภคพลาสติกจะยังคงเพิ่มสูงขึ้นในอนาคต อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ว่าประเทศที่มีความเจริญก้าวหน้าในด้านเทคโนโลยีการจัดการสิ่งแวด ล้อมอย่างใน กลุ่มประเทศยุโรปตะวันตก แต่ความสามารถในการนำขยะพลาสติกกลับมาใช้ใหม่หรือพลังงานที่ได้กลับคืนมาใช้ ยังอยู่ระดับต่ำเพียงแค่ร้อยละ 30 เท่านั้น ซึ่งไม่ทันต่อปริมาณการใช้พลาสติกที่เพิ่มขึ้นทุกๆ ปี จึงก่อให้เกิดขยะเป็นจำนวนมากในแต่ละปีและส่งผลกระทบด้านการกำจัด เนื่องจากพลาสติกได้ถูกออกแบบให้ ใช้งานได้ครั้งเดียว

แม้ว่าจะมีการรณรงค์ด้วยมาตรการต่างๆ ก) ทั้งการลดปริมาณการใช้พลาสติก ข) การนำกลับมาใช้ใหม่ และ ค)การกลับคืนเพื่อนำมาใช้ประโยชน์ใหม่ แต่ก็ไม่สามารถปฏิบัติเป็นรูปธรรมได้มากนัก เนื่องจาก ต้นทุนในการจัดการขยะดังกล่าวมีราคาที่ค่อนข้างสูง อีกทั้งการรณรงค์ให้ประชาชนเก็บรวบรวมและการคัดแยกขยะเพื่อมาใช้ใหม่ไม่ บรรลุผล จึงเป็นผลให้ปริมาณขยะพลาสติกของโลกยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องและได้กลาย เป็นปัญหาด้านสิ่งแวดล้อม สำหรับวัตถุดิบที่ใช้ในการผลิตพลาสติก คือ น้ำมันปิโตรเลียมหรือเชื้อเพลิงจากฟอสซิล ซึ่งเป็นทรัพยกรธรรมชาติที่มีอยู่อย่างจำกัด และคาดว่าจะหมดไปในอีกไม่นานนัก ดังนั้นผลพลอยได้จากการกลั่นปิโตรเลียมแล้วนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์พลาสติก ราวร้อยละ 5 นั้น นอกจากราคาจะเปบี่ยนแปลงไปตามสภาพของราคาน้ำมันแล้ว ยังอาจประสบปัญหาการขาดแคลนวัตถุดิบได้ในอนาคตอีกด้วย รวมถึงปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมเช่น ภาวะโลกร้อน การสะสมของพลาสติกที่ไม่สามารถย่อยสลายได้ในธรรมชาติ สิ่งเหล่านี้ได้เป็นแรงผลักดันให้เกิดการค้นหาแหล่งวัตถุดิบทดแทนใหม่และ เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม โดยมีกลุ่มประเทศอุตสาหกรรมระดับแนวหน้าของโลก ได้มีการค้นคว้าวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตพลาสติกชีวภาพ ซึ่งสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ดีเทียบเท่ากับพลาสติกที่ใช้งานกันอยู่ใน ปัจจุบัน พลาสติกชีวภาพจึงเป็นทางเลือกใหม่ที่เกิดจากความต้องการของผู้บริโภคบวกกับ แรงผลักดันจากปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมทำให้เกิดการสร้างเทคโนโลยีและนวัตกรรม สู่การพัฒนาธุรกิจของอุตสาหกรรมพลาสติกเพื่อการผลิตและการบริโภคที่ยั่งยืน ต่อไป

ที่มา : http://www2.mtec.or.th/th/special/biodegradable_plastic/type_de_plas.html

ท่านสามารถดูข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับบรรจุภัณฑ์ของเราได้ที่ http://www.worldpack.co.th/package.php

รู้จักกับฟิล์มลามิเนต (Laminated Films)

ฟิล์มพลาสติกสามารถผลิตได้จากเม็ดพลาสติกหลายชนิด ทั้ง Polyester (PET), Polypropylene(PP), Polyethylene (HDPE, LDPE, LLDPE) Polyvinyl Chloride (PVC)โดยฟิล์มทีผลิตจากพลาสติกแต่ละชนิดจะมีคุณลักษณะเฉพาะตัวตามคุณสมบัติของฟิล์มที่แตกต่างกันออกไป เช่น คุณสมบัติทนความร้อน ป้องกันการกัดกร่อนจากสารเคมี ป้องกันไฟฟ้าสถิตย์ การหดตัว เมือโดนความร้อน การป้ องกันการซึมผ่านของก๊าซอ๊อกซิเจนหรือคาร์บอนไดออกไซด์ ปัจจุบันฟิล์มพลาสติกได้ถูกนํามาใช้อย่างแพร่หลายในอุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์ เช่น นํามาผลิตเป็นถุงพลาสติก ซองพลาสติก หรือถูกนํามาทอเป็นกระสอบเป็นต้น โดยฟิล์มพลาสติกทีใช้สําหรับผลิตบรรจุภัณฑ์สามารถผลิตได้จากฟิล์มหลากหลายประเภทขึนอยู่กับความต้องการของผู้ผลิต เช่น ฟิล์มยืด ฟิล์มหด และฟิล์มลามิเนต(Laminated Films) ก็เป็นหนึงในฟิล์มหลายๆ ประเภทที่ได้รับความนิยมในการนํามาใช้ผลิตเป็นบรรจุภัณฑ์ในปัจจุบัน

ฟิล์มลามิเนต

ลามิเนต (Laminate) ตามความหมายใน พจนานุกรม มีความหมายว่า “การทําให้เป็นแผ่นบางๆ, ประกอบด้วยชั้นบางๆ” เช่นเดียวกับฟิล์มพลาสติกลามิเนตก็หมายถึง แผ่นฟิล์มพลาสติกทีผ่านกระบวนการลามิเนตโดยการนําฟิล์มพลาสติกหลายๆ ชันมาเคลือบติดเข้าด้วยกันเป็นฟิล์มแผ่นเดียว หรือการเคลือบฟิล์มพลาสติกเข้ากับวัสดุอื่นๆ เช่น กระดาษหรือฟอยล์โลหะ โดยทําการยึดติดระหวางชันฟิล์มด้วยการใช้ความร้อน หรือใช้กาว (adhesive) โดยฟิ ล์มลามิเนตจะมีจํานวนชั้นของฟิล์มมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับตามความต้องการของผู้ผลิต

ประเภทของฟิล์มสําหรับการลามิเนต

ประเภทของฟิล์มทีนํามาเข้ากระบวนการลามิเนตจะขึ้นอยู่กับการนําไปใช้เป็นบรรจุภัณฑ์หรือส่วนประกอบสําหรับสินค้าประเภทอะไร และบรรจุภัณฑ์หรือสินค้าประเภทดังกล่าวต้องการคุณสมบัติในด้านใดบ้าง เมือทราบความต้องการดังกล่าวแล้วจึงจะสามารถเลือกประเภทของฟิล์มให้เหมาะสมและมีคุณสมบัติตรงตามความต้องการเพื่อทําการลามิเนตต่อไป

เภทของฟิล์มและวัสดุที่นิยมนํามาผลิตฟิล์มลามิเนตสําหรับบรรจุภัณฑ์มีดังนี้

ฟิล์ม Polyethylene : PE

ส่วนใหญ่นิยมใช้ฟิล์ม LDPE และฟิล์ม LLDPE ในชั้นในสุดหรือชั้นที่สัมผัสกับอาหารโดยตรง โดยฟิล์ม PE ให้คุณสมบัติยืดหยุ่นได้ดี ทนความร้อนได้สามารถใช้กับกระบวนการปิดผนึกด้วยความร้อนได้ (Heat Sealing)และยังสามารถต้านทานต่อการกัดกร่อนจากสารเคมีและการกัดกร่อนจากกรดบางประเภทได้ ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ ถุงเย็นถุงซิป  ฟิล์มยืด ฟิล์มหด ฟิล์มคลุมดิน

ฟิล์ม Polypropylene: PP

ฟิล์ม PP ทีนิยมใช้ในกระบวนการลามิเนตคือฟิล์ม CPP (Cast Polypropylene Film) และ ฟิล์ม BOPP(Biaxially Oriented Polypropylene Film) ซึงฟิล์มทั้งสองชนิดมีคุณสมบัติโดดเด่นมากทั้งในด้านความใส ผิวมันวาว เหนียว ทนต่อแรงดึง ไม่มีไฟฟ้าสถิตย์ กันน้ำได้ดี ฟิล์ม CPP และ BOPP มักถูกใช้ควบคู่กันโดยCPP จะทําหน้าทีเป็นชั้นเคลือบเพื่อให้อาหารหรือสินค้าทีบรรจุปลอดภัยจากผลกระทบของสีทีพิมพ์ลงบน BOPP ฟิล์มตัวอย่างผลิตภัณฑ์ ฟิล์มหุ้มซองบุหรี่

ฟิล์ม Polyester : PET

ฟิล์ม PET ทีนํามาใช้ในการลามิเนตคือฟิล์ม BOPET (Biaxially Oriented Polyethylene Terephthalate)มีผิวที่เงางาม เรียบ มีความใสทนทานต่อการฉีกขาดหรือการกดกระแทก รักษารูปทรงได้ดีในอุณหภูมิระดับต่างๆทนความร้อนสูงสามารถใช้กับไมโครเวฟได้ ทนทานต่อความชื้น ทนสารเคมีและตัวทําละลายได้หลากหลายประเภท สามารถป้องกันการซึมผ่านของก๊าซต่างๆ ได้ดี และ มีคุณสมบัติในการถนอมและรักษากลินของอาหาร และรักษาความกรอบของขนมขบเคี้ยวได้ดีกว่าฟิล์ม  BOPP ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ชนิดอ่อน ฟิล์มสําหรับแผงโซลาเซลล์

ฟิล์ม Nylon, Polyamide : PA

ฟิล์ม PA ที่นิยมนํามาใช้ในการลามิเนตก็คือฟิล์ม BOPA (Biaxially Oriented Polyamide Film) มีคุณสมบัติทีดีในการต้านทานการรั่วซึม ทนต่ออุณภูมิร้อน-เย็น มีความเหนียวเป็นพิเศษ BOPA จึงสามารถนํามาผลิตเป็นบรรจุภัณฑ์สูญญากาศ สําหรับบรรจุอาหารได้ ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์สูญญากาศสําหรับอาหารแช่แข็ง ถุงข้าวสาร

ฟิล์ม Metalized

เป็นฟิล์มพลาสติกทีผ่านกระบวนการฉาบด้วยโลหะอลูมิเนียม (Aluminum) ทําให้ซองบรรจุภัณฑ์มีสีสันแวววาว กันการซึมผ่านของก๊าซได้ดี ช่วยยืดอายุของสินค้าภายในได้ดีกว่าแผ่นฟิล์มชนิดธรรมดา ฉะนั้นฟิล์ม Metalized จึงเหมาะกับการนําไปใช้งานในด้านบรรจุภัณฑ์เป็นอย่างมาก โดยฟิล์ม Metalizedที่นิยมใช้ในการลามิเนตได้แก่ M-BOPA (Metalized Nylon Film), M-CPP (Metalized Cast Polypropylene Film), M-PET (Metalized Polyester Film) เป็นต้น ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ ซองขนมซองกาแฟสําเร็จรูป 3in1

ฟอยล์อลูมิเนียม  Aluminum Foil

ฟอยล์อลูมิเนียมมีคุณสมบัติสําหรับการผลิตเป็นบรรจุภัณฑ์ที่ดี่ที่สุดถ้าเทียบกับฟิล์มพลาสติกชนิดอื่นๆ ตามที่กล่าวมาข้างต้น แต่ก็มีราคาแพงที่สุดเช่นกัน โดยฟอยล์อลูมิเนียมมีคุณสมบัติในการป้องกันได้ทั้งก๊าซต่างๆ กันการซึมผ่านของก๊าซ น้ำ กลิ่น น้ำมัน และแสง ได้อย่างดีเยี่ยม ทําให้สามารถปกป้องและถนอมผลิตภัณฑ์ทีบรรจุอยู่ภายในได้ยาวนานกว่า ฟิล์มชนิดอื่นๆ อลูมิเนียมฟอยล์ใช้ได้กับ บรรจุภัณฑ์อาหาร ยา ฯลฯ ทั้งทีเป็นของแข็งและของเหลว ถ้าหากผลิตภัณฑ์กัดกร่อนได้ก็ยังสามารถเคลือบฟอยล์อลูมิเนียมด้วยสารอื่นๆที่ทนต่อการกัดกร่อน ได้และผิวของฟอยล์อลูมิเนียมก็มีความมันวาวสวยงามเช่นเดียวกับฟิล์ม Metalized อีกด้วย

กระบวนการผลิตฟิล์มลามิเนต

กระบวนการผลิตฟิล์มลามิเนตทําได้สองวิธีหลักๆ ได้แก่ การลามิเนตให้ฟิล์มยึดติดประสานกันด้วยความร้อน (Thermal Lamination) และการลามิเนตโดยใช้กาว (adhesive) เป็นตัวประสานให้ฟิล์มยึดติดกัน (Wet Lamination)

รูปที่ 1 กระบวนการลามิเนตด้วยความร้อนแบบ 2 ชั้น

กระบวนการลามิเนตด้วยความร้อนในรูปที 1 เป็นการผลิตฟิล์มลามิเนตแบบสองชั้น โดยฟิล์มจาก ply หมายเลข 1 และ ply หมายเลข 2 จะถูกส่งมาที Heating and Combining Drum เพื่อที่จะให้ความร้อนทําให้ฟิล์มประสานติดกัน แล้วฟิล์มจะถูกส่งต่อไปยัง Heat roll ทียังคงให้ความร้อนต่อเพื่อทีจะรักษาระดับความหนาและขนาดของฟิล์มให้คงทีก่อนทีจะทําการม้วนเก็บหรือส่งต่อไปยังกระบวนการอืนๆ ต่อไป โดยการลามิเนตด้วยวิธีนี้นิยมใช้กับฟิล์มทีมีความหนาไม่มากและไม่จําเป็นต้องใช้ความร้อนมากนัก จึงไม่จําเป็นต้องให้ความร้อนแก่ฟิล์ม (Preheat) ก่อนทีจะส่งฟิล์มเข้าสู่ Heating and Combining Drum

รูปที่ 2 กระบวนการลามิเนตด้วยความร้อนแบบ 3 ชั้น

กระบวนการลามิเนตด้วยความร้อนแบบ 3 ชั้น ดังรูปที่ 2 จะแตกต่างกับกระบวนการในรูปที่ 1 ที่เพิ่ม ฟิล์มเข้ามาอีกชันที่ ply หมายเลข 3 ซึ่งในแต่ละ ply จะมีระบบให้ความร้อนแก่ฟิล์ม (Preheat roll system) ก่อนทีจะส่งฟิล์มไปยัง Heating and Combining drum ทีมีการให้ความร้อนเพิ่มเติมจากภายนอก  (External Radiant heat source) เพื่อทีจะทําให้ฟิล์มมีอุณหภูมิที่เหมาะสมที่สุดสําหรับการประกบและยึดติดกันนั่นเอง

รูปที่ 3 กระบวนการลามิเนตโดยใช้กาว (adhesive)

กระใช้กาว (adhesive) หรือสารเคมีชนิดอื่นๆ มาเป็นตัวเชื่อมประสานระหว่างชั้นฟิล์ม ก็เพราะว่าฟิล์มบางชนิดไม่สามารถประสานติดกันได้อย่างสมบูรณ์ด้วยการใช้ความร้อนเพียงอย่างเดียว เนื่องจากคุณสมบัติทางกายภาพของฟิล์มทั้งสองชนิดไม่สามารถเข้ากันได้ ดังรูปที่ 3 เป็นกระบวนการลามิเนตฟิล์ม โดยมีการใช้กาวหรือสารเคลือบประสานฟิล์ม (adhesive) ทีมีคุณสมบัติเป็น 100%-solid base ซึ่งทําให้สามารถประสานติดฟิล์มเข้าด้วยกันได้ทันทีเมือฟิล์มเข้าสู่กระบวนการที Heating and combining Drum โดยไม่จําเป็นต้องทําการเป่าลมร้อนให้ฟิล์มแห้งหลังจากทําการเคลือบฟิล์มด้วยกาว หรือสารเคลือบประสาน (adhesive) ที่ ply หมายเลข 2 ซึ่งกระบวนการลามิเนตด้วยการใช้กาว  (adhesive) ชนิด 100%-solid base นี้จะทําให้สามารถลามิเนตฟิล์มให้ประสานติดกันด้วยอุณหภูมิทีตํ่ากว่าอุณหภูมิปกติ (below cri tical temperature)ของฟิล์มนั้นๆ  ทีใช้ในการลามิเนตแบบ Thermal Lamination

รูปที่ 4 กระบวนการลามิเนตโดยใช้กาว (adhesive) ร่วมกับ Dryer

กระบวนการลามิเนตฟิล์มในรูปที 4 นั้นเป็นกระบวนการลามิเนตฟิล์มโดยใช้กาว(adhesive) ประเภททีไม่ใช่ 100%-solid base จึงจําเป็นต้องมีเครื่องเป่าลมร้อนเพือเป่าไล่นําและตัวทําละลายอื่นๆ (solvent)  ให้เหลือแค่เนื้อของกาวหรือสารเคลือบประสานฟิล์ม (adhesive) ทีมีคุณสมบัติ 100%-solid base เท่านั้นซึงขันตอนนี้ จะทําให้ฟิล์มมีคุณสมบัติที่พร้อมจะทําการลามิเนตในกระบวนการต่อไปนั้นเอง

credit

สถาบันปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย

http://www.oie.go.th 

ท่านสามารถดูข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับบรรจุภัณฑ์ของเราได้ที่ http://www.worldpack.co.th/package.php